Ortodont, nakon što je obavio dijagnostičke preglede i napravio plan ortodontske terapije, pacijentu preporučuje odgovarajući tip aparata i plan terapije.Terapijske mogućnosti kod dece u pubertetskom razvoju veće su nego kod pacijenata koji su završili s rastom. Kod odraslih pacijenata moguće je ortodontski ispravljati zube, ali ne i okolne strukture, osim hirurškim zahvatima. Ortodontski pregledi moraju se obavljati periodično zbog rasta i razvoja deteta, kao i zbog stalnih promena koje se odvijaju u toj dobi, posebno ako dete nosi ortodontski aparat.
Deca bi trebala doći na pregled kod ortodonta oko šeste godine, nakon izbijanja prvih stalnih zuba, a naročito kod nekih od sledećih slučajeva: nagnuti zubi, prerani gubitak mlečnih zuba, zbijenost zuba, dugotrajno sisanje prsta ili neka druga loša navika, kod teškoća u govoru, problema kod žvakanja ili zatvaranja usta.
Fiksni ortodontski aparati, pa čak i mobilni, nisu indikovani samo kod dece i tinedzera. Obe vrste ortodontskih aparata deluju na sve starosne grupe pacijenata – danas je čak izjednačen broj pacijenata do osamnaest godina i onih starijih. Kod odraslih pacijenata brojne su mogućnosti pomicanja zuba, te ispravljanja njihovog položaja i zagrizaja.
Svakim danom ortodontske tehnike, materijali i saznanja idu napred, a granica nema, odnosno – postavljamo ih mi sami.
Koji ortodontski aparati postoje?
U ortodonciji se koriste fiksni aparati koji su pričvršćeni na zube (pacijent ih ne može sam skinuti) i mobilni aparati (koje može stavljati i skidati prema uputstvima ortodonta).
Ortodontskim aparatima zubi se dovode u pravilan položaj. Pravilan položaj zuba omogućava dobar kontakt zuba i pravilno i uravnoteženo opterećenje. Time je omogućeno adekvatno sprovođenje higijene usne duplje i samočišćenje zuba. Nepravilan položaj zuba dovodi do zadržavanja hrane, početka karijesa i parodontopatije. Takođe, zubi koji su preopterećeni se troše i skraćuju, a potporni aparat im propada. Vrste ortodontskih aparata:
- Mobilni aparati – najčešće kod dece sa mešovitom denticijom.
- Fiksni aparati – kod dece i odraslih sa stalnom denticijom.
- Kombinovanom terapijom.
Mobilne dečije proteze najčešće zahtevaju da se nose oko 16 sati svakog dana, sa dolaskom na kontrole svake 4 nedelje. Fiksni aparat se nosi najmanje godinu dana, sa kontrolama na svake 4 nedelje. Gornja starosna granica za fiksni ortodontski aparat ne postoji.
Bravice
Samoligirajuće bravice predstavljaju modernije i ugodnije bravice za pacijenta, bez iritirajućih žica i ligirajućih gumica koje zadržavaju hranu.
Metalne bravice (klasične) predstavljaju standard kad je reč o fiksnim aparatima. Vreme nošenja je duže nego sa samoligirajućim bravicama i zahtevaju nošenje ligaturnih gumica u boji po izboru.
Estetske bravice su mnogo manje vidljive u odnosu na metalne, ali je dužina tretmana sa ovim bravicama za trećinu duža nego kod konvencionalnih metalnih bravica. Razlog ovome je povećano trenje između materijala bravica i same žice. Takođe, ove bravice su vrlo krte pa tokom tretmana može doći do njihovog pucanja koje zahteva njihovu zamenu i time usporava sam tretman.
